“Татарстанның тариф елъязмасы”: республиканы индустриальләштерүнең алтын чоры: узган гасырның 70 нче еллары
“Татарстанның тариф елъязмасы” рубрикасын дәвам итәбез
Айлык басмалар кысаларында без Татарстанда тарифларны җайга салу системасының ничек формалашуы, нинди карарларның төп мәсьәләгә әйләнүе һәм заманча модельнең башлангычында кемнәр торуы турында сөйлибез.
“Татарстанның Индустриальләшүенең алтын чоры: узган гасырның 70 нче еллары” рубрикасының икенче чыгарылышы
1970 елларда Татарстан АССР СССРда индустриаль лидер статусын саклап, чын икътисади күтәрелеш кичерә. Республика сәнәгатенең үсеш темплары Союз буенча уртача күрсәткечтән 4 тапкырга диярлек югарырак иде!
Унынчы бишьеллык (1976-1980) рекордлы булды, ул вакытта ТАССР сәнәгать продукциясе күләме СССР буенча тулаем 24% ка каршы 47% ка үсте. Машина төзелеше, металл эшкәртү һәм нефть чыгару тармагы аеруча югары күрсәткечләргә ирешкән.
Унъеллыкның мөһим вакыйгалары:
- 1970: Түбән Кама нефть химиясе комбинатын эшләтеп җибәрү;
- 1971: ТАССР җир асты байлыкларыннан 1 миллиард тонна нефть чыгару;
- 1975-1976: КАМАЗның беренче чиратын сафка бастыру һәм беренче йөк машиналарын чыгару;
- 1976: СССРда иң эре “Этилен-450” комплексын төзү;
- 1978: “Түбән Кама шин” заводларын эшләтеп җибәрү.
Әлеге күренекле казанышлары өчен республика югары дәүләт бүләкләренә лаек була: 1970 елда - Октябрь Инкыйлабы ордены, ә 1972 елда - Халыклар Дуслыгы ордены.
Шул ук вакытта бәя кую мәсьәләләренә дә зур игътибар бирелде. ТАССР Министрлар Советының бәяләр бүлеге бәя сәясәтен җайга салып кына калмады, прейскурантлар һәм тарифлар куллануның дөреслеген тикшереп, актив контроль-ревизия эше алып барды. Хокук бозулар очрагында предприятиеләр артык алынган табышны бюджетка кайтарырга һәм укыту семинарларында катнашырга йөкләмә ала.
70 нче еллар дәвере - бөек төзелешләр, моңарчы күрелмәгән сәнәгый үсеш һәм Татарстанның икътисадый потенциалы торгызылу чоры, ул бүген дә җимешләр китерүен дәвам итә.